Help je hoogsensitief kind slapen met deze 12 praktische tips

Als ouder van een hoogsensitief kind weet je waarschijnlijk hoe uitdagend het kan zijn om je kind ‘s avonds te helpen tot rust te komen. De spanning en prikkels van de dag en hun intense gevoelens kunnen ze lang wakker houden.

In dit artikel bespreken we 12 praktische tips om je hoogsensitieve kind te helpen makkelijker in slaap te vallen. Zo help je je hoogsensitief kind slapen:

1. Rustige bedtijdroutine

Creëer een kalme en voorspelbare bedtijdroutine, zoals een warm bad, rustige muziek, en een verhaaltje voor het slapengaan.

Wat werkt voor jouw kind. Voor sommige kinderen is een bad of douche juist meer prikkelend dan ontspannend, en dan kun je dat beter op een ander moment doen. Sommige oudere kinderen ontspannen als je lekker samen knus een film kijkt, voor andere (en erg jonge) kinderen is een scherm juist prikkelend voor bedtijd.

Vanaf een uur voor het slapen gaan wil je drukke activiteiten vermijden. Het brein reageert op licht: hoe minder licht hoe meer het brein denkt dat het tijd is om te gaan slapen en om slaaphormonen aan te maken. Dus voor lastig slapende kinderen helpt het om felle lampen uit te doen in het uur voor het slapen gaan.

Vooral een tip voor de winter want in de zomer is het nou eenmaal nog licht tijdens bedtijd. Verduisterende gordijnen kunnen dan wat helpen.

2. Fysieke beweging

Zorg voor voldoende lichamelijke activiteit gedurende de dag. Fysieke beweging helpt je kind om spanning los te laten. Spanning gaat vaak in het lichaam en spieren zitten en beweging helpt om dat los te laten.

Bovendien helpt fysieke beweging een hoogsensitief kind slapen omdat het hormonen aanmaakt die inslapen, diep slapen en doorslapen makkelijker maken.

Als je aan het einde van de dag merkt dat je kind gespannen, prikkelbaar of emotioneel is, ga nog even lekker bewegen samen. Een blokje wandelen, springen, stoeien, een actief spelletje, kinderyoga, tiktok-dansjes doen…

Mijn zoon vond het destijds leuk om wedstrijdjes opdrukken te doen… 🤷🏼‍♀️

Vermijd wel intensieve inspanningen vlak voor het slapengaan. Het laatste uur voor het slapengaan wil je juist steeds meer tot rust komen.

3. Zorg dat de AA-batterijtjes goed opgeladen zijn

Alle kinderen hebben twee belangrijke emotionele basisbehoeftes. En hoogsensitieve kinderen hebben deze behoeftes extra sterk: Aandacht en Autonomie. Ik noem ze de AA-batterijtjes.

Aandacht, of connectie voelen, hebben kinderen nodig om zich veilig te voelen. Het geeft kinderen het gevoel: ik hoor erbij, ik mag er zijn, ik ben belangrijk.

Kinderen die te weinig connectie, of positieve aandacht, voelen gaan (onbewust en automatisch) proberen om die behoefte zelf op te laden. Vaak op manieren die minder fijn zijn: negatief om aandacht vragen.

Autonomie, of invloed voelen, geeft kinderen het gevoel dat ze invloed hebben op hun leven. Het geeft ze het gevoel: ik kan het, ik heb invloed, ik heb iets bij te dragen.

Kinderen die te weinig autonomie, of positieve invloed voelen, gaan (onbewust en automatisch) proberen om die behoefte zelf op te laden. Alles doen om invloed te voelen. Ook als dat negatieve invloed is.

Door ‘nee’ te zeggen, niet mee te werken, door uitdagen of op je knopjes proberen te drukken, of jou dingen te laten doen (invloed op jou).

Help je hoogsensitief kind slapen met opgeladen batterijtjes

Als deze behoeftes niet goed opgeladen zijn dan merk je dat snel. In vervelend gedrag: negatief aandacht of invloed zoeken. En vooral: voor het slapen gaan!

Voor het slapen gaan moet je tot rust komen. En als je belangrijke behoeftes niet genoeg opgeladen zijn, dan voel je je onrustig.

Plus, bedtijd is een perfect moment om aandacht en invloed te krijgen.

Bijvoorbeeld door jou 20 keer heen en weer te laten lopen voor nog 1 knuffel, nog 1 glas water, nog 1 keer kijken of er niks onder het bed is, enz enz.. :))

4. Slaapomgeving

Zorg voor een rustige en donkere slaapomgeving. Gebruik verduisterende gordijnen en minimaliseer geluiden.

Als je kind erg jong is dan is een slaaplampje natuurlijk prima. Zoutsteenlampen geven een heel zacht natuurlijk licht, bijvoorbeeld.

5. Beperk schermtijd

Vermijd schermen minstens een uur voor het slapengaan. Het blauwe licht van schermen kan de productie van melatonine verstoren. Het hormoon dat je slaperig maakt en helpt met in slaap vallen.

6. Knuffels en veiligheid

Help je hoogsensitief kind slapen met een knuffel of een vertrouwd voorwerp om zich veilig en geborgen te voelen.

Maar maak de slaapomgeving niet te druk. Te veel prikkels in bed kunnen voor gevoelige kinderen juist ervoor zorgen dat ze minder goed slapen.

Dus liever niet te veel knuffels, kleuren, beweging, geluiden in en rondom het bed. Vooral bij jonge gevoelige kinderen en baby’s.

7. Ademhalingsoefeningen

Help je hoogsensitief kind slapen met eenvoudige ademhalingsoefeningen om te ontspannen en stress of spanning te verminderen.

Voor jonge kinderen is gewoon rustig ademhalen soms een beetje saai. Dus je kunt het samen doen en er een spelletje van maken.

Je kunt bijvoorbeeld je handen in elkaar vouwen en doen alsof het een warme beker heerlijke chocolademelk is. Je wilt de chocolademelk ruiken (adem in door je neus), en dan merk je dat het nog een beetje te heet is, dus blaas je erover (adem blazend uit door je mond).

Of doen alsof je een ballon in je buik hebt. En bij het inademen die ballon zo groot mogelijk maken. En op je uitademing de ballon helemaal leeg laten lopen en helemaal ontspannen in elkaar zakken.

Rustig en bewust ademhalen is de snelste manier om spanning en vervelende gevoelens los te laten. Het helpt je kind om rustig terug te komen bij zichzelf en om te ontspannen.

8. Help je hoogsensitief kind gronden

Om rustig in slaap te vallen moet je rustig in je lichaam zijn. Als je in je hoofd zit, je je wild en onrustig voelt of als je gedachten malen, dan is het heel lastig om in slaap te vallen.

Help je hoogsensitieve kind slapen door bijvoorbeeld: spieren aan- en ontspannen, bewust ademhalen, aandacht op je buik richten, heel bewust je voeten voelen of warm wrijven, enz.

9. Vaste slaaptijden

Houd vaste bed- en opstatijden aan. Kinderen hebben een sterk biologisch ritme en vaste tijden helpen om een consistent slaapritme te bevorderen.

Niet elk kind is hier even gevoelig voor. Als jouw hoogsensitieve kind makkelijk slaapt, kun je wat flexibeler zijn. Maar als jouw kind uitdagingen heeft met in slaap vallen dan wil je graag consistent zijn met de tijden, ook in het weekend.

10. Zelfstandig inslapen leren

In slaap vallen is een vaardigheid. Iets wat je kind moet leren. Zich overgeven en loslaten.

Dus je helpt je hoogsensitief kind slapen door een slaapomgeving te creëren waarin je kind zelfstandig in slaap kan vallen en jou daar niet voor nodig heeft.

Als jij je kind helpt om in slaap te vallen, bijvoorbeeld door een hand op je kind te leggen of fysiek aanwezig te zijn, dan blijft je kind jou nodig hebben om in slaap te kunnen vallen. Ook als je kind ‘s nachts wakker wordt.

Als dit voor jou prima is en het werkt voor jullie dan is dat helemaal goed en fijn.

Maar als je kind niet zelfstandig kan inslapen en jij niet genoeg aan je eigen rust of slaap toekomt, en je wilt dit graag veranderen, dan kun je je kind compassievol, in kleine stapjes, de vaardigheid van ‘zelf in slaap vallen’ leren.

En als je ondersteuning wilt om je kind zacht en compassievol te leren zelfstandig te slapen, dan vind je daar een uitgebreide handleiding voor in ons programma: de Happy Slaap cursus

11. Emotionele ondersteuning

Soms zit er nog een gevoel of emotie in de weg die je kind onrustig maakt. Een vervelend voorval van die dag. Of iets waar je kind zich zorgen om maakt.

Niet elk gevoelig kind wil graag over gevoelens praten, maar het helpt om hier ruimte voor te maken, zonder druk.

Speelse vragen als:

Wat vond jij het leukste van vandaag?
Wat vond je het vervelendst?
(Als je vermoedt dat er misschien iets is. Anders kun je deze vraag beter overslaan)
Waar heb jij het meeste zin in voor morgen?
Waar zou je het liefste over dromen?
Als er vannacht een wonder zou gebeuren en morgen word je wakker in je perfecte leven, hoe zou je leven er dan uitzien, als alles mogelijk is?

(Dat kan allemaal positief zijn, maar er kan ook een antwoord komen dat je inzicht geeft in waar je kind zich zorgen over maakt. Bijvoorbeeld: “Nou dan zou dat stomme pestkind niet meer in mijn klas zitten”)

Dat zijn vragen die kinderen terugbrengen naar hun gevoel. Het liefst focus je dus op positieve dingen en fijne gevoelens voor het slapen gaan.

Maar, als je vermoedt dat er iets speelt, dan kun je dus zo’n vraag erbij instoppen om je kind ruimte te geven om daarover te praten. Zonder dat je er te veel druk op legt.

En zelf vertellen wat jouw antwoorden zijn maakt het ook extra leuk en verbindend.

12. Help je hoogsensitief kind slapen met visualisaties

Deze helpen je kind met spanning loslaten, terugkomen bij zichzelf, drukke gedachten loslaten, met zich goed voelen en met helemaal tot rust komen.

Hier vind je er een om te proberen: Slaapmeditatie voor hoogsensitieve kinderen >>